Username WhatsApp Menamatkan Era Blasting

WhatsApp sedang mengubah cara pengguna dikenali di platformnya.

Selama ini, nombor telefon menjadi identiti utama. Tetapi dengan pengenalan username, pengguna boleh berhubung tanpa perlu memberikan nombor telefon mereka kepada pihak lain.

Bagi pengguna biasa, perubahan ini nampak kecil.

Bagi bisnes yang bergantung pada nombor telefon untuk CRM, automasi dan pemasaran pula, kesannya jauh lebih besar.

Ini bukan sekadar perubahan pada paparan profil. Ia mengubah cara sistem mengenal pasti pelanggan, cara data disimpan dan bagaimana kempen pemasaran WhatsApp perlu dirancang.

Dan bagi bisnes yang masih bergantung pada blasting secara besar-besaran, perubahan ini patut diberi perhatian.

Nombor telefon bukan lagi identiti yang sentiasa kelihatan

Selama bertahun-tahun, nombor telefon ialah asas kepada hampir semua perkara di WhatsApp.

CRM mengenal pasti pelanggan melalui nombor telefon. Bot menyimpan konteks perbualan berdasarkan nombor tersebut. Sistem pemasaran pula menggunakan nombor yang sama untuk memadankan pelanggan dengan kempen.

Sebab itu perubahan kepada username bukan perkara kecil.

Pada 30 Jun 2026, WhatsApp mula membenarkan pengguna mendapatkan username unik. Pelancaran dilakukan secara berperingkat, dengan beberapa gelombang sebelum diperluaskan kepada lebih ramai pengguna.

Pengguna yang memilih username boleh berhubung dengan orang lain tanpa perlu mendedahkan nombor telefon mereka dalam perbualan baharu.

Nombor telefon masih diperlukan untuk perkara seperti log masuk, pengesahan dan pemulihan akaun.

Bezanya, nombor tersebut tidak semestinya perlu diberikan kepada setiap orang yang berinteraksi dengan anda.

Dari sudut privasi, itu memang satu perubahan yang besar.

Apa yang berlaku kepada bisnes?

Bagi bisnes, perubahan paling penting ialah identiti pelanggan tidak lagi boleh dianggap sebagai nombor telefon semata-mata.

Apabila seseorang menggunakan username untuk menghubungi bisnes, sistem boleh menerima identifier lain seperti Business-Scoped User ID (BSUID).

BSUID bukan nombor telefon.

Ia ialah identifier yang digunakan untuk mengenal pasti pengguna bagi perniagaan tersebut.

Jadi, sistem yang selama ini menganggap nombor telefon sebagai primary key perlu mula memikirkan semula reka bentuknya.

Contohnya, CRM anda mungkin sebelum ini mempunyai rekod seperti:

customer_id
phone_number
name
language
preferences

Jika nombor telefon tidak lagi sentiasa tersedia, sistem perlu boleh berfungsi tanpa bergantung sepenuhnya kepadanya.

BSUID boleh menjadi identifier utama, manakala nombor telefon disimpan sebagai maklumat tambahan apabila pengguna memberikannya.

Bagi sistem lama, ini mungkin memerlukan perubahan pada database, webhook, logic matching dan integrasi API.

Empat perkara yang boleh terjejas

1. CRM mungkin tidak lagi boleh bergantung pada nombor telefon

Bayangkan seorang pelanggan menghantar mesej kepada bisnes anda.

Sebelum ini, sistem menerima nombor telefon dan terus mencari rekod pelanggan tersebut.

Sekarang, anda mungkin menerima identifier yang berbeza.

Jika sistem anda hanya tahu cara mencari pelanggan berdasarkan nombor telefon, ia mungkin gagal mengenal pasti pelanggan lama.

Akibatnya, pelanggan yang sama boleh muncul sebagai rekod baharu.

Masalah ini nampak kecil sehingga anda mempunyai puluhan ribu atau jutaan rekod pelanggan.

2. Bot perlu menyimpan identiti dengan cara yang berbeza

Bot biasanya menyimpan konteks berdasarkan identifier pengguna.

Contohnya:

• bahasa pilihan
• produk yang pernah dilihat
• status langganan
• sejarah pertanyaan
• pilihan komunikasi

Jika semuanya dipautkan terus kepada nombor telefon, perubahan identiti ini boleh menyebabkan konteks hilang.

Penyelesaian yang lebih baik ialah memisahkan identiti pengguna daripada nombor telefon.

Nombor telefon hanyalah salah satu atribut pelanggan.

Ia tidak sepatutnya menjadi satu-satunya cara sistem mengenal pasti seseorang.

3. Campaign attribution menjadi lebih rumit

Pemasaran juga akan terkesan.

Sebelum ini, nombor telefon boleh digunakan untuk menghubungkan interaksi WhatsApp dengan rekod pelanggan dalam CRM.

Apabila nombor tidak lagi sentiasa tersedia, proses attribution perlu menggunakan identifier lain dan data first-party yang dikumpulkan dengan betul.

Maknanya, sistem pemasaran perlu direka semula.

Bukan sekadar menukar satu field dalam database.

4. OTP masih memerlukan nombor telefon

Ada satu perkara yang tidak boleh diselesaikan hanya dengan BSUID.

Jika sistem anda perlu menghantar OTP melalui SMS atau menggunakan nombor telefon untuk pengesahan tertentu, anda masih memerlukan nombor tersebut.

Untuk kes begini, pengguna perlu memberikan nombor telefon secara jelas.

Maksudnya, jangan anggap bahawa username boleh menggantikan nombor telefon untuk semua jenis proses.

Ia tidak boleh.

Blasting semakin sukar untuk diskalakan

Kemudian ada isu yang lebih besar untuk pemilik bisnes: pemasaran secara besar-besaran.

WhatsApp telah lama mengetatkan polisi terhadap spam dan penggunaan automasi tidak rasmi.

Model "kumpul sebanyak mungkin nombor, kemudian blast semua orang" semakin sukar untuk dikekalkan.

Sejak 1 Julai 2025, struktur bayaran WhatsApp Business Platform turut berubah kepada model yang mengenakan caj berdasarkan mesej bagi kategori tertentu, termasuk mesej template marketing.

Kos sebenar bergantung pada negara, kategori mesej dan struktur harga semasa.

Jadi strategi blasting bukan sahaja berisiko dari sudut polisi, tetapi juga semakin mahal apabila dilakukan pada skala besar.

WhatsApp turut mengenakan had dan kawalan terhadap mesej marketing yang diterima pengguna.

Jika seseorang sudah menerima terlalu banyak mesej pemasaran, mesej tambahan boleh disekat.

Kod seperti 131049 boleh muncul apabila mesej marketing tidak dihantar kerana had mesej kepada penerima telah dicapai.

Ini penting kerana anda boleh mempunyai database yang besar, tetapi itu tidak bermaksud semua nombor tersebut boleh menerima mesej marketing daripada anda pada bila-bila masa.

Jangan bergantung pada tool blasting tidak rasmi

Kalau model pemasaran anda bergantung pada aplikasi WhatsApp yang diubah suai, bot yang meniru aplikasi rasmi atau automasi yang melanggar polisi platform, risikonya lebih besar.

WhatsApp memang mempunyai mekanisme untuk mengesan aktiviti yang melanggar polisi.

Akaun yang bermasalah boleh mengalami sekatan, pengurangan kemampuan menghantar mesej atau penggantungan.

Dan apabila akaun tersebut digunakan untuk operasi bisnes, kesannya boleh jadi lebih besar daripada sekadar kehilangan satu nombor telefon.

Anda boleh kehilangan:

• sejarah komunikasi
• saluran sokongan pelanggan
• akses kepada pelanggan
• reputasi nombor
• integrasi yang bergantung pada akaun tersebut

Sebab itu menggunakan saluran rasmi lebih masuk akal untuk operasi yang bergantung pada WhatsApp dalam jangka panjang.

Ya, ia mungkin lebih mahal.

Tetapi kos itu jauh lebih mudah diurus berbanding kehilangan seluruh saluran komunikasi dengan pelanggan.

Jadi apa yang patut dilakukan oleh bisnes?

Jawapannya bukan mencari tool blasting baharu.

Strateginya perlu berubah.

1. Kumpulkan first-party data dengan kebenaran

Jika pelanggan memberikan nama, nombor telefon atau alamat e-mel kepada anda secara sukarela, data tersebut jauh lebih bernilai daripada database nombor yang dibeli.

Tetapi pastikan anda jelas tentang tujuan data tersebut dikumpulkan.

Jangan ambil nombor seseorang semata-mata kerana anda "mungkin boleh guna nanti".

2. Jadikan nombor telefon sebagai data tambahan

Untuk sistem baharu, jangan bina keseluruhan identiti pelanggan berdasarkan nombor telefon.

Gunakan identifier yang sesuai sebagai identiti utama dan simpan nombor telefon sebagai atribut apabila tersedia.

Contohnya:

customer_id
whatsapp_user_id
phone_number
name
email
preferences
consent_status

Reka bentuk seperti ini memberi sistem lebih banyak fleksibiliti apabila platform mengubah cara identiti pengguna dikendalikan.

3. Utamakan mesej yang relevan

Kalau pengguna hanya boleh menerima sejumlah mesej marketing dalam tempoh tertentu, setiap mesej perlu mempunyai sebab untuk dihantar.

Jangan hantar:

PROMO!!! PROMO!!! PROMO!!!

kepada semua orang dalam database.

Lebih baik hantar sesuatu yang berkaitan dengan tindakan atau minat pelanggan.

Contohnya, pelanggan yang pernah bertanya tentang produk tertentu mungkin lebih berminat dengan maklumat harga produk tersebut berbanding promosi rawak untuk seluruh katalog.

4. Gunakan WhatsApp sebagai sebahagian daripada strategi, bukan keseluruhan strategi

Jangan jadikan satu platform sebagai satu-satunya saluran hubungan dengan pelanggan.

Jika seluruh database pelanggan hanya wujud dalam WhatsApp, perubahan polisi platform boleh memberi kesan besar kepada bisnes anda.

Gunakan CRM sendiri.

Simpan data first-party dengan betul.

Gunakan e-mel jika sesuai.

Gunakan laman web.

Dan pastikan pelanggan masih mempunyai cara lain untuk berhubung dengan anda.

Bagaimana pula dengan PDPA?

Di Malaysia, perkara ini juga perlu dilihat dari sudut Akta Perlindungan Data Peribadi 2010.

Nombor telefon pelanggan ialah data peribadi apabila ia boleh digunakan untuk mengenal pasti individu.

Jadi, mendapatkan nombor telefon tidak bermaksud anda secara automatik mendapat hak untuk menggunakannya bagi apa sahaja tujuan.

Jika seseorang memberikan nombor mereka untuk tujuan tertentu, jangan terus anggap anda boleh memasukkan nombor tersebut ke dalam semua senarai pemasaran anda.

Pastikan tujuan pengumpulan, penggunaan dan pendedahan data jelas.

Dan jika anda menjalankan pemasaran melalui WhatsApp, pastikan proses consent dan opt-out anda direka dengan betul.

Ini bukan sekadar soal mengelakkan akaun WhatsApp daripada kena ban.

Ia juga soal bagaimana anda mengurus data pelanggan.

Jangan anggap loophole sebagai strategi

Dalam tempoh peralihan seperti ini, memang akan ada pelbagai keadaan yang kelihatan seperti "loophole".

Contohnya, sesetengah pengguna mungkin masih boleh dilihat nombornya kerana pernah berinteraksi dengan bisnes sebelum ini atau kerana maklumat tersebut sudah wujud dalam contact book.

Tetapi jangan bina keseluruhan strategi perniagaan berdasarkan keadaan seperti itu.

Platform boleh mengubah tingkah laku tersebut pada bila-bila masa.

Apa yang berfungsi hari ini tidak semestinya berfungsi bulan depan.

Lebih baik anggap nombor telefon sebagai data yang hanya tersedia apabila pengguna memang memberikannya atau apabila platform membenarkannya.

Kesimpulan

Username WhatsApp bukan sekadar perubahan pada nama profil.

Platform semakin memisahkan identiti pengguna daripada nombor telefon.

Untuk pengguna biasa, perubahan ini bagus dari sudut privasi.

Untuk bisnes pula, ia memaksa perubahan pada cara CRM, bot, API dan sistem pemasaran dibina.

Di samping itu, WhatsApp semakin mengetatkan kawalan terhadap spam dan pemasaran berskala besar.

Jadi kalau model bisnes anda masih bergantung pada:

kumpul nombor → masukkan database → blast semua orang

mungkin sudah tiba masanya untuk ubah strategi.

Bina database yang pelanggan sendiri rela berikan.

Simpan consent dengan betul.

Gunakan identifier yang sesuai dalam sistem anda.

Hantar mesej yang memang relevan.

Dan jangan jadikan satu platform sebagai satu-satunya tempat anda menyimpan hubungan dengan pelanggan.

Era blasting mungkin belum berakhir sepenuhnya. Tetapi ia semakin sukar, semakin mahal dan semakin berisiko untuk dijadikan strategi utama.

Bagi bisnes yang mahu bertahan lama, membina hubungan dengan pelanggan mungkin jauh lebih penting daripada memiliki senarai nombor yang panjang.